|
Su
geçirmezlik ve kuşlar
Papağanlar ve balıkçıl kuşları kanatlarını temizlemek için bir çeşit
"toz" üretirler. Bu toz tüylerinin yıpranmış uçlarından gelir.
Bazı türlerde, güvercinler ve papağanlarda olduğu gibi kuşun tüyleri arasına
dağılmıştır. Diğerlerinde özellikle balıkçıl kuşlarında bu tozlar küçük
öbekler halinde toplanmıştır. Tozun ne işe yaradığı henüz tam olarak anlaşılamamıştır,
fakat kanatların su geçirmezliğine yardımcı olduğu tahmin edilmektedir.
Beyaz balıkçıllar, pelikanlar ve diğer su kuşları kendilerini kuyruklarının
alt kısmındaki derilerinde yer alan bir bezden salgılanan yağ ile yağlarlar.
Yıkama, topraklama ve tozlamayla tüyler tekrar uçuşa uygun pozisyon için
hazırlanır.
David Attenborough, The Life of Birds, s.53
Deniz kırlangıçlarının inanılmaz yolculuğu
Kuzey Kutbu'nda yaşayan deniz kırlangıçları, her yıl 30.000-40.000 km.
kanat çırparlar. Bu kırlangıçların vatanları Kuzey Kutbu'dur. Fakat her
yıl Kuzey Amerika, Grönland ya da Sibirya'daki üreme bölgelerinden, Kuzey
Kutbu sularındaki kışlık bölgelere doğru yolculuk yaparlar.
Deligeorges, S., Recherche, Kasım 1996
Penguenler
Penguenler, Güney Kutup Bölgesi'nde yaşarlar. Bu hayvanların vücut sıcaklığı
40derece'dirC, yaşadıkları ortamın sıcaklığı ise -40 derece'dir. Bu da
penguenlerin, 80 derece'lik bir sıcaklık farkına dayanmaları demektir.
Bunu sağlayan, hayvanın derisinin altında bulunan kalın yağ tabakasıdır.
Bu tabaka, vücut sıcaklığının kaybolmasına engel olur.
Bilim ve Teknik, Sayı 255, s.35
Sakallı akbaba
Sakallı akbaba hayvanların etinden çok kemiklerini tercih eder. Bu kemiklerde
ilik bulunur ve bu besin bakımından oldukça zengindir. Akbabanın bu kemiği
kırıp içindeki iliği alabilmek için gerekli kırma aleti yoktur. Fakat
bu problemi başka türlü halleder. Bir kemiği alır ve çıplak bir kayanın
tepesine havalanır. Sonra kemiği aşağı bırakır. Bu işlemi kemik ikiye
ayrılıncaya kadar en az 50 kere tekrarlar. Kuş, sonra bu kemik parçasını
alır ve yutar. Hayvanın midesindeki sindirim asitleri öylesine güçlüdür
ki kemiğin bir ucu daha akbabanın ağzındayken, midesine giden kısım sindirilmiştir
bile.
David Attenborough, The Life of Birds, s.116-117
Wry Bill'in kafasındaki planlama
Bazı kuşlar suyun kıyısında avlanırlar. Yeni Zelanda nehrinin kıyısında
avlanan Wry-bill kuşlarının gagalarının ucu benzersiz bir şekilde hep
sağa doğru eğiktir. Kafasını sola çeviren kuş asimetrik gagasını kullanarak
ağır çakıl taşlarını balık yumurtalarının üzerine iterek yumurtaları kırar
ve yer. Bu kuşlar neden böyle ilginç bir teknik kullanmaktadır? Wry-bill'ler
için tehlike havadan gelen bir şahindir. Kuş beslenirken başını aşağıya
değil de yana doğru çevirerek sol gözüyle havadan gelebilecek bir tehlikeyi
böylece gözetleme imkanına sahip olur.
David Attenborough, The Life of Birds, s.118
|