|
HAYVANLAR ALEMİ BÜTÜN HAYVANLAR
GECKOLARIN VANTUZ
AYAKLARI
Çoğu zaman bir insan için yapılması imkansız olan işleri hayvanlar
büyük bir başarıyla yaparlar. Örneğin bazı hayvanlar bulundukları
yerde çok sağlam bir şekilde tutunabilecekleri özelliklere sahiptirler.
Örneğin bir geckonun ayakları, tırmandığı yüzeyin 100 milyondan fazla
noktasıyla aynı anda temas etmesini sağlar. Gecko'ların yüzeye tutunmaları
o denli güçlüdür ki, camın üzerindeki bir gecko'yu yerinden kımıldatmak
imkansızdır. Bu yönde yapılacak herhangi bir girişim, Gecko'nun yerinden
koparılamamasına ve camın kırılmasına sebep olacaktır. Bu konudaki
başka bir örnek olan ağaç kurbağalarının da ön ve arka parmaklarının
her birinde emme yastıkları bulunur. Bu yastıklar özel kaslar tarafından
hareket ettirilmektedir. Ayrıca yastıkların yüzeyi, kurbağanın uzun
süre yaprakların altında tutunmasını sağlayacak zamk gibi bir madde
de üretmektedir.
Tonny Seddon, Animal Movement, Nature Watch Series, s.46 |
 |
|
BOYNUZLU KÖPEK BALIKLARI
Boynuzlu köpek balıkları, Pasifik ve Hint Okyanusları'nın dip bölgelerindeki
kumluklarda yaşarlar. Bu köpek balığı türünün kıvrımlı bir burnu,
sivri uçlu omurgaları ve tuhaf görünüşlü yüzleri vardır. Yavru boynuzlu
köpek balıkları yumurtadan çıkmadan önce, spiral şeklindeki bir yumurta
kesesinin içerisinde gelişimlerini yaklaşık 9 ay kadar sürdürürler.
Boynuzlu köpek balıkları yumurtalarının bulunduğu 1.5 cm uzunluğundaki
spiral keselerini akıntıya kapılıp sürüklenmemeleri için bir alg yatağı
ya da kayalıklardaki yarıklara yerleştirirler. Yumurtadan çıkan yavrular
kendilerini yüzgeçlerinde bulunan dikenlerini kullanarak korurlar.
The Cousteau Society, Dolphin Log, Temmuz 1992, s.12 |
 |
|
YELYUTAN KUŞLARI
Yelyutanlar (sağanlar) kırlangıçlara çok benzeyen kuşlardır. Adlarını,
hızla uçarken gagalarını sonuna kadar açmalarından alan yel yutanların
bu davranışlarının amacı hemen hemen tek besin kaynakları olan havadaki
böcekleri yakalamaktır. Saatlerce uçabilen ve saatte 100 kilometrelik
bir hıza ulaşabilen yelyutanların bacakları dallara tüneyemeyecekleri
kadar küçük ve zayıftır. Yere indiklerinde yeniden havalanmakta büyük
güçlük çektiklerinden kayaların yan yüzlerine ya da duvarlara tutunarak
dinlenirler. Yelyutanların yuvası, yapışkan tükürükleriyle birbirlerine
tutturdukları dal parçalarından, otlardan ya da tüylerden oluşur.
Hurma yel yutanı (Cypsiurus parvus) hurma ya da başka palmiye ağaçlarının
yaprağında tüylerden düz bir yuva hazırlar; yumurtalarını da bu yastıkçığa
yapıştırır. Yuva yaprakta dikine ve bazen başaşağı duruyor bile olabilir.
Güneydoğu Asya ve Güney Pasifik Adaları'nda yaşayan Callocalia cinsinin
üyeleriyse mağaralara rafı andıran küçük yuvalar yaparlar. Yine Callocalia
cinsinin üyeleri çıkardıkları sesin yankısını değerlendirerek mağara
içinde ya da dışında uçuş güvenliklerini sağlayabilirler. Bilindiği
kadarıyla bu özelliği taşıyan başka bir kuş yoktur. Benzer özellik
yarasa ve yunuslarda da görülür. Yelyutanların sonar işlevi gören
sesleri kısa patlamalar halinde çıkar ve insan kulağının da duyabileceği
bu seslerin frekansı 1.500-5.500 hertz arasında değişir.
Temel Britannica Ansiklopedisi, Cilt 19, s.140 |
|
|
GELİNCİKLER
Gelincikler çok hızlı hareket eden canlılardır. Hareketleri o kadar
atik ve akıcıdır ki, gelinciğin bulunduğu alanı dikkatle gözleyen
bir kimse bile gelinciğin hareket ettiğini güçlükle fark edecektir.
Gelincik hızla yol kenarındaki çalılara dalar ve yiyecek bir şey olması
ihtimaliyle her deliğe, her yarığa kafasını sokarak yolunda ilerler.
Bu grubun hepsi yırtıcı hayvanlardır. Öyle ki kendilerinden büyük,
tek başına dolaşan hayvanları dahi kolaylıkla öldürebilirler. Gelinciklerin
bazı türleri kış ayları için postlarını değiştirirler. Kuzey Amerika'daki
Least gelinciğinin ve Kuzey Avrupa'da yaygın olarak bulunan Avrupalı
Gelinciğin tüylerinin rengi kışın beyaza döner. Bazı diğer Asya türleri
de daha açık renk bir posta bürünürler. Koyu tüyleriyle karda kolay
bir av olabilecek gelincikler Allah'ın onlara verdiği bu özellik sayesinde
kışın güven içinde hareket ederler.
Christopher O'Toole & John Stidworthy, Mammals, The Hunters, s.46-49
|
|
|
YAĞMURCUN KUŞLARININ
ÖZELLİKLERİ
Özellikleri Pek çok canlı, yaşadığı ortamla hemen hemen aynı renkte
olacak şekilde yaratılmıştır. Bu renk uyumu onlar için mükemmel bir
korunma sağlar. Kamuflaj yapan canlılardan bir tanesi olan yağmurcun
kuşlarının tüylerinin rengi hatta desenleri bile çevrelerine son derece
uygundur. Yağmurcunlar çok hızlı uçarlar ve ıslığa benzer melodik
bir ötüşleri vardır. Tehlikeyi sezdiklerinde ıslık sesi çıkararak
hemen sürüdeki diğer kuşları da uyarırlar. Genellikle yerdeki bir
oyuğa yuva yapan yağmurcunlarda hem erkek, hem de dişi kuluçkaya yatar.
Yumurtadan çıkan yavrulara dişi ve erkek kuş birlikte bakarlar. Bundan
başka bazı yağmurcun türleri uzak yerlere göç ederler. Örneğin Amerika
altın yağmurcunları (Pluvialis dominica) göç sırasında Kuzey Kutup
Bölgesi'nden Arjantin ve Avustralya'ya kadar gidebilirler.
Temel Britannica Ansiklopedisi, Cilt 19, s.69 |
 |
|
DALGIÇ PELİKANLAR
Beyaz pelikanlar (Pelecanus onocrotalus), gruplar halinde balık tutarlar.
Genellikle hep birlikte suyun içindeki balık sürüsünün etrafını kuşatırlar.
Bu şekilde toplu bir hareketle balıkların kaçmalarını engellemiş olurlar.
Prof. Peter JB Slater,The Encyclopedia of Animal Behaviour, s.130
|
|
|
GÖLCÜK KAYIKÇISI
Su üstünde yürümek insanlar için imkansızdır. Oysa pek çok canlı Allah'ın
onlara verdiği özel vücut yapıları sayesinde bu işi rahatlıkla başarmaktadır.
Örneğin gölcük kayakçısı uzun, ince bacaklarını yayarak suyun üzerinde
yürür. Her bir ayağı suyu iterken, yüzeyde küçük bir çukur oluşur.
Bu şekilde oldukça geniş bir alana vücut ağırlığını yaymış olur. Yapılan
gözlemler ve incelemeler sonucunda gölcük kayakçısının ayaklarının
su yüzeyi tabakasını kırmadığı anlaşılmıştır. Gölcük kayakçısı bu
sayede diğer canlılardan farklı olarak su üstünde yürümeyi başarabilmektedir.
Tonny Seddon, Animal Movement, s.23 |
|
|
SU SAMURUNUN TÜYLERİ
Su samurlarının vücutlarının alt kısmını sıkı sıkı saran bir kürkleri
vardır. Bu post suyu itmeye yarar ve ıslandıktan kısa bir süre sonra
da kurur. Vücutları çok esnek olan su samurlarının kuyrukları kalındır
ve kuyruk başlangıç noktasında kaslı, aşağısında ise (bazı türlerinde
de yukarısında) düzdür. Kuyruğun bu özelliği su samurunun yüzmesinde
yardımcı olur. Su samurlarının pek çok türünün perde ayakları vardır.
Bütün bunlar samurların usta birer yüzücü olmalarını sağlar. Bir su
canlısı olan samurların bütün özellikleri suda rahat hareket edecekleri
şekilde yaratılmıştır. Postlarının kolay kuruması, kuyruğunun özel
yapısı, perde ayakları hepsi samurlara Allah tarafından verilmiş özelliklerdir.
Christopher O'Toole & John Stidworthy, Mammals, The Hunters, s.56-57
|
|
|
PERDE AYAKLI FLAMİNGOLAR
Gösterişli renkleriyle ve uzun boyunlarıyla dikkat çeken flamingolar
aynı zamanda iyi birer yüzücüdürler. Flamingoların perde ayakları
yüzmelerini kolaylaştırır. Bu perde ayakların yassı ve geniş bir yapıda
olması flamingoların yumuşak çamur üzerinde bile batmadan kolaylıkla
yürüyebilmelerini sağlar. Ayrıca parmakları arasındaki ağlar, flamingonun
suyu itebilmesi için geniş bir yüzey alanı sağlamaktadır. Görüldüğü
gibi flamingolar uçabilmeleri için gerekli olan her detayla birlikte
Allah tarafından yaratılmışlardır.
Tonny Seddon, Animal Movement, s.40 |
|
|
SIRTLANLARIN GÜCÜ
Sırtlanların vücutlarına çarpık bir görünüm veren eğimli sırtları
vardır. Boyun ve omuz kasları çok güçlüdür; bu sırtlanların kendilerinden
çok daha büyük hayvanları bile kolaylıkla yere devirmelerini sağlar.
Genellikle karanlıkta avlanan sırtlanlar çok iyi bir gece görüşüne
sahiplerdir. Birkaç kilometreyi saatte yaklaşık 40 kilometre hızla
koşabilirler. Sırtlanlar kendilerinden daha büyük ve daha kuvvetli
hayvanları yakalamak için sayısı 10 ila 20 arasında değişen gruplar
halinde avlanırlar. Eğer çok fazla yiyecek varsa hayvanın yenmeyen
kısımlarını sürükleyerek, bunları daha sonra yemek üzere su çukurlarında
saklarlar.
Christopher O'Toole & John Stidworthy, Mammals, The Hunters, s.64-65
|
|
|
ET SİNEKLERİNİN HASSAS
ALICILARI
Gök sinekleri ya da et sinekleri (blowflies), ayaklarındaki ince tüyleri,
kondukları yerin kimyasal özelliklerini algılamak için kullanırlar.
Bu tüyler sayesinde sinekler yiyecek bulurlar.
Prof. Peter JB Slater,The Encyclopedia of Animal Behaviour, s.15 |
|
YUVA YAPMA USTASI
KUŞLAR
Arı yiyici kuşların arıları ve diğer böcekleri havada tutup yakalayabilecek
kadar etkili gagaları vardır. Bunun yanı sıra kuşun gagası taşları
kazabilecek kadar da güçlüdür. Arı yiyici kuş yuvasını bir kum taşı
uçurumunun ön kısmına ya da bir nehrin kıyısındaki sert çamurlara
gagasıyla sürekli olarak vurup oyuklar açarak yapar. Yaklaşık olarak
1 m uzunluğunda dar bir tünel açana kadar büyük bir ustalıkla kazısına
devam eder.
David Attenborough, The Trials of Life, sf.137 |

|
|
ANNE PANDALARIN ÖZENLİ
BAKIMI
Anne pandalar yavrularına çok iyi bir bakım sağlarlar. Yavru pandaların
özel bir korumaya ihtiyaçları vardır çünkü doğduklarında tam anlamıyla
yardıma muhtaç durumdadırlar. Düşmanlar yavru bir pandaya saldırdıklarında
annesi güçlü çenesiyle düşmanını ısırarak yavrusunu korumaya çalışır.
Oysa anne pandanın güçlü çenesi yavrusunu tuttuğunda oldukça nazik
olabilmektedir. Hatta pandalar yavrularını bir yerden başka bir yere
taşırken boyunlarından tutarak bir kedi gibi kavrayabilirler.
Zoobooks, Temmuz 1998, s.11 |
 |
|
TEMBEL HAYVAN SLOTHLAR
Tembel hayvanlar, (sloth) Orta ve Güney Amerika'nın yağmur ormanlarında
yaşayan canlılardır. Tüm memeliler arasında en yavaş hareket eden
hayvanlar olarak bilinirler. Bir anne tembel hayvanın yavrusuna doğru
acele ederek ilerlerken bile, 1 saatte sadece 4 metre kadar hareket
ettiği hesaplanmıştır. Tembel hayvanların uzun parmaklı elleri ve
ayakları vardır ve parmakları bir tür elastiki maddeyle kaplıdır.
Keskin pençeleri sayesinde dalların üzerinde tersine doğru asılı bir
şekilde uyumayı bile başarmaktadırlar. Her şeyden haberdar olan Allah,
yeryüzündeki tüm canlılar gibi tembel hayvanları da kendilerine en
gerekli olan özelliklerle birlikte kusursuz bir şekilde yaratmıştır.
Seddon, Animal Movement, s.47 |
|
|
SIVACI KUŞLAR
Sıvacı kuşları kuyruklarından destek almadan, ağaç gövdelerinde başları
aşağı gelecek biçimde hareket etmeleriyle tanınırlar. Bu işlemi yaparken
sadece ayaklarını ve güçlü tırnaklarını kullanarak ağaca sıkıca tutunurlar.
Yerde çok ender olarak görülen sıvacı kuşlarının başka bir özellikleri
de meşe palamutlarını kırmak için ağaç gövdelerini kullanmalarıdır.
Buldukları meşe palamudunu ağaç gövdesindeki uygun bir yarığa yerleştiren
sıvacı kuşları sert kabuğu kırmak için, gövdelerinin tüm gücünü çekiç
gibi kullandıkları gagalarında toplarlar. Bu işlemin kuşun kendisine
zarar vermesi gerekirken böyle olmaz, çünkü Allah bu canlıyı da yaptığı
işe uygun mekanizmalarla birlikte yaratmıştır.
Temel Britannica Ansiklopedisi, Cilt 15, s.185 |
|
SOYTARI CIRCIR BÖCEĞİ
Çöllerde yaşam koşulları oldukça çetindir. Buna rağmen çölde yaşayan
pek çok canlı yaşamlarını hiç zorlanmadan sürdürürler. Çünkü Allah
bu canlıları çöl koşullarına uygun özelliklerle yaratmıştır. Soytarı
cırcır böceği Afrika'daki Namib Çölü'nde yaşayan çöl canlılarından
biridir. Bu cırcır böceği türünün en önemli özelliği sıcak kumların
üzerinde hareket etmesini kolaylaştıran çiçek şeklindeki ayaklara
sahip olmasıdır.
Tonny Seddon, Animal Movement, s.41 |
|
|