HAYVANLAR ALEMY BÜTÜN HAYVANLAR

Balykçyllaryn Çe?itli Özellikleri Allah ku?lary çok çe?itli renklerde yaratmy?tyr. Ayryca her ku? türünün kendi içinde sahip oldu?u renk çe?itlili?i de Allah'yn üstün yaraty?ynyn delillerinden bir tanesidir. Örne?in balykçyl ku?lary su olan her yerde görülebilen ku?lardandyr. Büyük mavi balykçyl Kuzey Amerika'da ya?ayan en uzun boylu yabani ku?tur. Renkleri ile dikkat çeken mavi balykçyllar yuva yapma zamanlary hariç grup halinde toplanmaz. Balykçyllaryn toplu yuva yerleri genellikle insanlaryn ula?masynyn zor oldu?u uzak ve gizli bölgelerde bulunur. Ba?ka bir tür balykçyl olan Hank balykçyllary ise ilkbaharda çok farkly renklere bürünür. Yeti?kin balykçyllaryn renkli gagalarynyn etrafynda, yalnyzca yuva yapma zamanyna özgü renkli parçalar bulunmaktadyr. Ranger Rick, June 1992, s. 22
Sincaplaryn Hassas Duyulary Sincaplar ky?yn yiyecekleri besin maddelerini daha önceden toplayan canlylardandyr. Ky? için yiyecek depolayan sincaplar, çe?itli yerlere gömdükleri fyndyklaryny mükemmel koku duyularyny kullanarak bulur. Öyle ki, 30 cm.'lik karyn bile altyna gizlenmi? olan fyndyklaryn kokusunu alabilirler. Sincaplaryn da pek çok canlyda oldu?u gibi kendi aralarynda kullandyklary haberle?me yöntemleri vardyr. Örne?in kyrmyzy sincaplar dü?man gördüklerinde kuyruklaryny sallar ve heyecanly sesler çykarmaya ba?lar. Bu haberle?me yöntemlerinin dy?ynda yüksek dallarda ko?arak hareket edebilen sincaplar kuyruklaryny denge sa?lamak için de kullanyr. Yönlerini de kuyruklaryny çevirerek de?i?tirirler. Sincaplaryn kuyruklary bir geminin dümeni ile ayny i?lemi görür. Sincaplaryn byyyklary da dengelerini sa?lamada önemli bir unsurdur. Byyyklary kesilen sincaplar dengelerini koruyamazlar. Ayny zamanda sincaplar byyyklaryny geceleri dola?yrken etrafta bulunan nesneleri hissetmek için de kullanyr. Ranger Rick, October 1993, s. 6-12
Susuzlu?a Dayanykly Muhabbet Ku?lary Yabani muhabbet ku?lary Avustralya'nyn fazla ya?mur almayan bozkyrlyk bölgelerinde ya?ar. Su ihtiyaçlaryny yedikleri tohumlardan kar?yladyklary için bu ku?lar hava son derece kurak da olsa 1 ay boyunca hiç su içmeden rahatlykla ya?ayabilir. Yabani muhabbet ku?larynyn hayatlarynda suyun çok önemli bir yeri vardyr. Örne?in yeterli miktarda su bulamadyklary zaman, yavru yapmayy durdururlar ve su için yeni yerler aramaya çykarlar. Yeterli büyüklükte su birikintisi bulduklarynda olabildi?ince hyzly bir ?ekilde yumurtlamaya ba?larlar. Ranger Rick, August 1999, s. 5-7
Ormanlarynyn Sahte Çiçekleri: Mantisler Mantis böcekleri, süslü dy? görünümleri nedeniyle ormanlaryn sahte çiçekleri olarak da bilinirler. Örne?in Hymenopus mantis türü alt kollaryny açar ve çiçe?in taç yapraklaryny taklit etmek için oval kuyruk bölümünü havaya kaldyryr. Görünümüyle üzerinde bulundu?u çiçe?e typatyp benzeyen Mantis, bu ?ekilde nektar arayan kelebekleri kendine do?ru çekmi? olur. Ba?ka tür Mantisler de görünümleri sayesinde çiçeklerin ve yapraklaryn arasyna kolaylykla kary?yr. Bununla birlikte Mantisler son derece çevik hareket eder. Hareketsiz dururken bile aniden saldyryya geçebilecek kadar hazyrdyrlar. Bu resimlerde farkly türlere ait Mantisler görülmektedir. Mantisler'in bütün üyeleri mükemmel birer kamuflaj ustasydyr. Borneo, The World's Wild Places, Time Life Books, s. 68
Zebra Çatal Kuyruklu Kelebekler Zebra çatal kuyruklu kelebeklerin üst kysymlary adlaryndan da anla?ylaca?y gibi zebraya benzeyen çizgileri olan siyah ve beyaz renklerden olu?maktadyr. Kelebe?in kanatlaryndaki bu desenlerin dü?manlarynyn dikkatini kuyru?una do?ru yöneltti?i dü?ünülmektedir. Bu kelebek için önemli bir savunma sistemidir. Çünkü kanatlaryndaki bu yapy sayesinde bir ku?, kelebe?in kuyru?una gagasy ile çarpty?ynda dahi kelebek için hayati bir tehlike söz konusu olmaz. Çünkü kopan kuyruk kelebe?i etkilemez. Yan sayfada alttaki resimde ise bu kelebek türünün, kelebek olmadan önceki (koza içindeki) hali görülmektedir. Kozalar dy? görünü? olarak bir yapra?a benzedikleri bu evrede ipek bir ku?akla bulunduklary yere ba?lanyrlar. Di?er kelebeklerin pupalarynda oldu?u gibi bu kelebeklerin pupalary da zamany geldi?inde kenarlardaki diki? yerlerinden ayrylyr. Ve bu ?ekilde kozada bir kapak ortaya çykmy? olur. Kozadan çykmaya çaly?an kelebek bu kapa?yn arkasyny iter, yukaryya do?ru yuvarlanyr ve kurumasy için kanatlaryny bir süre a?a?yya do?ru asyly bir ?ekilde tutar. Kozanyn yapysyndaki bu özel tasarymyn tesadüflerle olu?abilece?ini öne sürmek elbette ki imkansyzdyr. Zebra çatal kuyruklu kelebeklerinin hem eri?kinleri hem de pupalary dü?manlaryndan korunacaklary sistemlerle birlikte Allah tarafyndan yaratylmy?tyr. Çekici dy? görünümleri ayny zamanda dü?manlaryndan korunmalaryny sa?layan bir savunma sistemidir de... Thomas Emmel, Florida's Fabulous Butterflies, s. 61
Kürklü Kuyruklar Boyut olarak küçük olan hayvanlar hareket etmediklerinde hyzla ysy kaybeder ve donma tehlikesi ile kar?yla?yrlar. Bu da onlar için özellikle uykuda olduklary vakitlerde bir tehlike olu?turur. Ama Allah her canly türü için olumsuz dy? ?artlardan etkilenmemelerini sa?layacak korunma yöntemleri yaratmy?tyr. Örne?in sincap gibi canlylar kalyn bir kürke benzeyen kuyruklaryny vücutlarynyn etrafyna sarmalayyp, bir top gibi kyvrylarak uyur. Sincaplaryn kuyruklary typky bir palto gibidir. So?uk havalarda uyuduklarynda sincaplar kuyruklary sayesinde donmaktan kurtulur. Jill Bailey, Anticipating The Seasons, Nature Watch Series, s. 10
Bayku?laryn So?uktan Koruyan Tüyleri Bayku?lar gece ya?ayan ku?lardyr. Bu nedenle gece olup da sycaklyk dü?tü?ü zamanlarda avlanmak için harekete geçerler. Vücut yapylaryny inceledi?imizde di?er yyrtycy ku?lar içinde en kalyn tüylere sahip olanlaryn bayku?lar olduklaryny görürüz. Örne?in resimde görülen ve karly bölgelerde ya?ayan bu bayku? türünün özellikle bacaklarynyn ve ayaklarynyn üzerinde son derece kalyn tüyler vardyr. Allah tarafyndan onlar için yaratylmy? olan bu özel tasarym sayesinde bayku?lar so?uktan etkili bir ?ekilde korunmu? olur. John Hendrickson, Raptors, Birds of Prey, s. 11
Y?neli Ystakozlaryn Göçü Y?neli istakozlar Florida kyyylaryndaki ve Bahama çevresindeki mercan kayalyklarynda ya?ar. Fakat hava ?artlarynyn de?i?mesiyle birlikte kayalyklardaki yuvalaryny byrakyrlar ve deniz altynda toplanmaya ba?larlar. Daha sycak ve güvenli olan derinlerdeki sulara do?ru yapacaklary göç için bir hazyrlyktyr bu. Göçe hazyrlanan istakozlaryn her biri yapy?kanymsy antenleriyle önlerindeki istakozun arkasyna tutunur ve tek syra olu?tururlar. Olu?turulan her syrada yakla?yk 50 tane istakoz bulunur. Ystakozlaryn tek syra olu?turarak hareket etmelerinin önemli sebepleri vardyr. Öncelikle bu hareket suyun sürükleme etkisini azaltyr ve daha az güç harcamalaryny ancak daha hyzly hareket etmelerini sa?lar. Bundan ba?ka hiçbir gizlenme yeri olmayan açyk kum ovalary boyunca hareket eden istakozlar kar?ylaryna çykan tehlikelere kar?y daha etkili bir koruma sa?lamy? olur. Göç eden istakoz sürüleri dü?manlary tarafyndan saldyryya u?radyklarynda yaptyklary syrayy bozar ve kyskaçlary dy?aryda olacak ?ekilde yeni bir syra olu?tururak savunma yaparlar. David Attenborough, The Trials of Life, s. 123
Güne? Ku?lary Afrika'da ya?ayan güne? ku?lary genel olarak sinek ku?laryna çok benzeyen canlylardyr. Güne? ku?lary da sinek ku?lary gibi son derece ufaktyr. Buna ra?men onlar da nektar toplamak için uzun mesafe uçu?lary yapabilir. Gagalary ve dilleri çiçeklerdeki nektary derinlerden kolaylykla çekebilecekleri ?ekilde tasarlanmy?tyr. Havada asyly kalma konusunda sinek ku?lary kadar ba?aryly de?ildirler. Bir çiçek önünde kysa sürelerle havada asyly kalabilmelerine ra?men, genel olarak çiçeklere konarak beslenmeyi tercih ederler. Erkek güne? ku?lary da, sinek ku?larynda oldu?u gibi di?ilerden daha renklidir. Bu ku?lardaki renk çe?itlili?i pigmentlerden çok tüylerindeki renklerin yapysyndan kaynaklanyr. Güne? y?y?ynyn hareketiyle birlikte tüyler üzerindeki renkler de çe?itlilik gösterir. Güne? ku?lary canly renkleri ve çiçeklerden kolaylykla nektar emmelerini sa?layan gaga yapylary ile dikkat çeken ku?lardyr. Gagalaryndaki özel tasarym sayesinde her çiçekten kolaylykla nektar toplayabilirler. Dr. Greg and Mary Beth Dimijian, Animal Watch, s. 83
Süngerlerin ?a?yrtycy Özellikleri Bilim adamlary Meksika'da ya?ayan tüp süngerlerinin nasyl olup da sindirim sistemleri, sinir sistemleri, beyinleri ve kaslary olmadan nefes aldyklary, yemek yedikleri ve kendilerini koruduklary gibi sorulara cevap aramaktadyrlar. Yakyn zamanlarda ke?fedilen bir tür olan Asbestopluma hypogea isimli boyutu ba?parmak tyrna?yndan biraz daha büyük olan süngerin beyaz oval vücudundan çykan uzantylary vardyr. Bu uzantylardan da küçük tüycükler çykmaktadyr. Tüycükler deniz kabuklularyny yakalayacak bir kanca görevini görür. Av yakalanyr yakalanmaz süngerin hücreleri harekete geçer ve deniz kabuklulary 24 saat içinde tamamen sünger hücreleri ile kaplanyr. Süngerin hücreleri et parçalaryny emerek kendi sitoplazmalaryna geçirirler. Yiyece?i hazmedebilmeleri içinse süngerlerin hareket etmeleri gerekmektedir. Hiçbir organy olmamamasyna ra?men çok farkly bir yöntem kullanarak et sindirebilen bu canly Allah'yn çe?itli yaratmasynyn örneklerinden sadece biridir. International Wildlife, July-August 1999, s.27
Ur Sineklerinin Üreme Yöntemleri Ur sinekleri yuvalaryny, yenilebilir niteliklerdeki yapraklaryn üzerine kurar. Bunun çok önemli bir nedeni vardyr. Bu sineklerin di?ileri yumurtalaryny yaprak dokularynyn içerisine depolar. Bu i?lemi yaparken kullandyklary yöntem ise son derece ilginçtir. Ur sineklerinin vücutlarynda özel bir kimyasal madde üretilmektedir. Yapraklarda ur ?eklinde bir çykynty olu?masyna sebep olan bu kimyasal maddeyi, sinekler yumurtalarla birlikte yaprak dokusuna enjekte eder. Yaprakta olu?an çykynty larvalaryn büyüme odasy olacaktyr. Bir süre sonra yumurtadan çykan larvalar yenilebilir nitelikte duvarlary olan bu güvenlikli odada hem korunmu?, hem de kolaylykla beslenmi? olur. Görüldü?ü gibi Ur sineklerinin üreme yöntemleri son derece ilginçtir. Sine?in vücudundaki kimyasal madde sadece bu türe özgü bir maddedir. Yapraklarda çykynty olu?turmasy ve bu çykyntynyn larvalaryn büyüyebilece?i özelliklere sahip olmasy da son derece özel bir durumdur. Üremek için gereksinim duydu?u bu maddeyi sine?in kendi kendine olu?turmasy elbette ki imkansyzdyr. Bu maddenin tesadüfen olu?masy da mümkün de?ildir. Ur sineklerinin üremeleri birbirine ba?ly gerçekle?en olaylaryn ayny anda ortaya çykmasyna, yani ayny anda yaratylmasyna ba?lydyr. Sinek bu üreme sistemi ile birlikte Allah tarafyndan yaratylmy?tyr. Allah her canlynyn ihtiyacyny bilendir ve ryzkyny verendir. Our Amazing World Of Nature, Its Marvels & Mysteries Reader's Digest, s. 300
Mavi Kelebek Tyrtylynyn ?a?yrtycy Plany Resimde görülen mavi kelebek tyrtyllarynyn son derece ilginç bir barynma yöntemleri vardyr. Tyrtyl yumurtadan çyktyktan sonra yakla?yk 3 haftalyk bir süre boyunca kekik bitkisiyle beslenir. Bu sürenin bitiminden sonra da tyrtyl bitkiden a?a?yya do?ru iner ve daha sonra etrafyna bir koku yaymaya ba?lar. Bu hareketinin çok önemli bir nedeni vardyr. Tyrtylyn yaydy?y koku, yakynlarda ya?ayan kyrmyzy karyncalara çok cazip gelen bir kokudur ve karyncalary tyrtylyn bulundu?u bölgeye çekecektir. Etrafyna karyncalary toplayan tyrtylyn bu a?amadan sonraki davrany?lary ise son derece ilgi çekicidir. Kokunun etkisiyle kendisine yakla?an kyrmyzy karyncalary gördü?ünde tyrtyl ba?ynyn arkasyndaki deriyi ?i?irerek karynca larvalaryny taklit etmeye ba?lar. Taklit o kadar ba?arylydyr ki buna aldanan karyncalar tyrtyly karynca larvasy zannederek kendi yuvalarynyn oldu?u yere ta?yrlar. Tyrtyl hemen hemen 1 yyl boyunca bu yuvadaki karynca larvalaryyla beslenerek büyür. Ky? mevsimini karynca yuvasynda derin bir uykuda geçiren tyrtyl ilkbahar gelince kendine bir ipek kozasy yapar. Yazyn ortasy geldi?inde ise yuvayy terketmeden önce kozanyn içerisinde de?i?meye ba?layarak yava? yava? yeti?kin bir kelebek haline gelir. Michael Scott, The Young Oxford Book of Ecology, s. 33
Hayvan Gözlerindeki Özel Tasarymlar Do?adaki hayvanlaryn tümünün türlere göre birbirlerinden çok farkly özellikleri vardyr. Dy? görünü?leri, deri türleri, göz ve a?yz yapylary gibi… Bu özelliklerden tek bir tanesinin incelenmesi bile özel bir yaratyly?yn oldu?unun anla?ylmasy için yeterli olacaktyr. Örne?in omurgaly hayvanlardaki çe?itli göz yapylaryny inceleyelim. Omurgaly hayvanlarda gözlerin konumunun de?i?mesi görme güçlerinin de de?i?mesine neden olur. Örne?in beyaz kuyruklu geyiklerin gözleri yüzlerinin yan taraflarynda yer alyr. Gözlerin bu konumu geyikler otlanyrken bile her iki taraflaryny da görmelerini sa?lar. Geyik bu sayede arkasyndan gelen bir avcynyn yerini hemen farkedebilir ve harekete geçebilir. Ba?ka bir omurgaly hayvan olan su aygyrlarynyn göz yuvalary (göz küresinin bulundu?u kemik bo?luklary) ise di?er canlylara göre daha yüksek bir yerde bulunur. Gözlerinin bu konumu sayesinde hayvan, kafasynyn büyük bir bölümü su altyndayken dahi etrafyny rahatlykla görebilir. Ba?ka bir örnek olarak da gece ya?ayan canlylardan bayku? maymunlaryny verebiliriz. Gece ya?ayan di?er birçok hayvan gibi bayku? maymununun da son derece büyük gözleri vardyr. Ayryca gözlerinin ba?ynyn önünde bulunmasy da bu canlyya çok geni? bir baky? açysy kazandyryr. Bu sayede bayku? maymunlary çok uzun mesafeleri dürbün kullanyyormu?çasyna rahat görürler. Yhtiyaçlaryna göre özelliklerle yaratty?y canlylar üzerinde bize sanatyny tanytan Allah'yn ?any çok yücedir. Solomon, Berg, Martin, Villee, Biology, s.876
Guanacolar'yn Sosyal Ya?amlary Güney Amerika'da ya?ayan bir deve türü olan Guanacolar düzenli sosyal ya?ama sahip olan hayvanlardandyr. Guanacolar ailelerini, beraber ya?adyklary sürülerini ve ya?adyklary bölgelerini tehlikelerden uzak tutmak için birbirlerine mesajlar gönderir. Haberle?irken kulakla i?aret gönderme, myryldanma, çömelme, tükürme, gö?se vurma, kuyruk sallama gibi pek çok hareketi kullanyrlar. Guanacolar vücut duru?lary ile de mesaj gönderirler. Zamanlarynyn ço?unu kendi yerle?im bölgelerinin synyrlaryny belirlemekle geçiren yeti?kin erkekler için vücut duru?u özellikle önem ta?ymaktadyr. Yabancy bir erkek yakla?ty?ynda o bölgeye hakim olan erkek, kuyru?unu havaya kaldyrarak ani bir ?ekilde dimdik aya?a kalkar. Boynunu kyvrylmy? bir S ?ekline getirir, kulaklaryny arkaya do?ru yatyryr ve burnunu yukary do?ru kaldyryr. Bu ?ekilde Guanaco dü?manyna gözda?y vermi? olur. International Wildlife, July/August 1998
Lorisler'deki Özel Tasarym Lorisler gece vakitlerinde faaliyet gösteren ve son derece yava? hareket eden hayvanlardyr. Bir av gördüklerinde çok yava? ve dikkatli bir ?ekilde sürünerek yakla?yrlar. O kadar sessizce hareket ederler ki, duran bir böce?i ya da uyumak üzere olan bir ku?u, onlar tehlikeyi farketmeden önce yakalayabilirler. Lorisler a?açlarda asyly durarak ya?ayan canlylardyr. Ba?ka bir canlynyn Loris kadar -kimi zaman tüm gün boyunca- bir dalda asyly kalmasy oldukça zordur. Loris içinse sürekli olarak a?açlarda asyly kalmak hiçbir sorun olu?turmaz. Çünkü Loris'in ön kollarynyn her biri, kan aky?yny düzenleyen kapsamly bir kan damary a?yna sahiptir. Görüldü?ü gibi bu canlyda tam ihtiyacy olan özelliklerin sa?landy?y bir tasarym söz konusudur. Bu tasarym ise hiçbir ?eye ihtiyacy olmayan Allah'a aittir. Borneo, The World's Wild Places, Time Life Books, s. 103
Bal Porsu?unun Kalyn Derisi Bal porsu?u ary kovanlaryndan bal yiyerek beslenen bir canlydyr. Yiyecek ararken ço?u zaman arylaryn saldyrylaryna maruz kalan bal porsu?unun derisi bu saldyrylara dayanykly olacak ?ekilde Allah tarafyndan yaratylmy?tyr. Porsu?un derisi o kadar sert ve dayanyklydyr ki bir arynyn i?nesinin bile bu deriyi delmesi imkansyzdyr. http://disney.go.com/DisneyChannel/AmazingAnimals/fact1.html
Kedilerin Özel Gözleri Kediler karanlykta çok iyi görebilen canlylardandyr. Bunu sa?layan, kedilerin gözlerinin arkasynda bulunan ve gözlerine gelen her y?yny çift görmelerini sa?layan özel bir yansytycy yüzeydir. Kedilerin gözlerinde karanlykta görmelerini kolayla?tyran yansytycy bir yüzey vardyr. Bu özel yapy sayesinde kediler gece zifiri karanlykta bile rahatlykla hareket ederler. http://disney.go.com/DisneyChannel/AmazingAnimals/fact6.html
Aslanlaryn Gözleri Mükemmel bir gece görü?üne sahip olan aslanlar bu sayede geceleri rahatlykla avlanabilir. Karanlykta dola?an aslanlaryn y?y?y mümkün oldu?u kadar fazla toplayabilmeleri için gözlerinde özel bir tasarym vardyr. Di?er canlylara göre daha büyük olan gözbebekleri ve lensleri aslanlary iyi birer avcy yapan en önemli özelliklerdendir. Allah bu canlylary içinde ya?adyklary ortama en uygun özelliklerle birlikte yaratmy?tyr. Chistopher Mc Gowan, The Raptor and The Lamb, s.11
Kelebeklerin Muhte?em Kanatlary Ço?u kelebe?in kanatlarynyn üstünde ve altynda birbirinden farkly desenler bulunur. Kelebekler bu desenleri kamuflaj yapmak için kullanyr. Vücutlarynyn alt kysymlarynda genellikle soluk renkler vardyr. Saklanmak istediklerinde kelebekler bu renklerinden faydalanyr. Daha parlak ve canly renklerdeki desenlerini ise sadece gerekti?i zamanlarda -çiftle?me dönemlerinde oldu?u gibi- kanatlaryny açyk tutarak ortaya çykaryrlar. Kelebeklerin renkli ve farkly desenlere sahip kanatlary Allah'yn benzersiz renk sanatynyn birer tecellisidir. Kanatlaryndaki simetri ise tesadüflerle olu?amayacak bir mükemmelliktedir. Thomas C. Emmel, Florida's Fabulous Butterflies, s.4
Kelebeklerin Uzun Dilleri Kelebeklerin pek ço?unun uzun bir burnu (Proboscis) vardyr. Proboscis, çiçeklerin derinlerde olan nektar gibi syvy besinlerini emmek ya da su içmek için kulanylan uzun bir dildir. Kelebekler bu uzun dillerini kullanmadyklary zamanlarda içeriye do?ru sararlar. Bu dil yuvarlanarak sarylmady?y zamanlarda kelebe?in boyunun 3 katy kadar uzayabilir. Thomas C. Emmel, Florida's Fabulous Butterflies, s.4